Kryptowalutowe imperium Trumpa i sankcje w tle czyli tajemnica miliardów dolarów
Zbieżność interesów w świecie cyfrowych aktywów wywołuje obecnie spore poruszenie, gdy na jaw wychodzą powiązania między przedsięwzięciem kryptowalutowym prezydenta Donalda Trumpa a irańskim rynkiem finansowym.
Sieci stworzone przez dwóch gigantów branży stały się kanałami przerzutowymi dla miliardów dolarów powiązanych z Iranem, podczas gdy ci sami gracze budowali wiarygodność nowego startupu amerykańskiego prezydenta. Z danych analitycznych wynika, że irańska giełda Nobitex przetworzyła od 2023 roku co najmniej 2,3 mld USD za pośrednictwem sieci Tron oraz BNB Chain. Te zdecentralizowane rejestry, założone odpowiednio przez miliarderów Justina Suna i Changpenga Zhao, pobierają opłaty od użytkowników, służąc jednocześnie jako odporne na manipulacje bazy danych. Ruch irańskich kapitałów w tych sieciach nie ustał nawet w obliczu trwającego konfliktu zbrojnego między Izraelem a Republiką Islamską.
Zarówno Justin Sun, jak i giełda Binance należąca do Zhao, to kluczowi partnerzy projektu World Liberty Financial, współtworzonego przez Donalda Trumpa i jego najbliższą rodzinę. Choć nic nie wskazuje na to, aby rodzina Trumpa miała jakąkolwiek wiedzę o operacjach giełdy Nobitex, cała sytuacja stawia amerykańską prezydenturę w kłopotliwym świetle ze względu na rozległe interesy biznesowe głowy państwa. Imperium nieruchomościowe Trump Organization nieustannie dąży do zawierania zagranicznych umów, co rodzi pytania o potencjalne konflikty interesów. Wykorzystywanie tych samych sieci przez instytucje kraju objętego sankcjami oraz przez otoczenie prezydenta USA pokazuje skomplikowaną strukturę współczesnego rynku finansowego.
Irański łącznik i niewidzialne miliardy w sieciach blockchain
Działalność giełdy Nobitex, z której usług korzystają zarówno zwykli obywatele Iranu, jak i instytucje państwowe, opiera się w dużej mierze na infrastrukturze sieci Tron, gdzie od początku 2023 roku przesłano ponad 2 mld USD. Dane pochodzące z firmy analitycznej Arkham wskazują również, że w tym samym okresie przez sieć BNB Chain, rozwijaną pierwotnie przez giełdę Binance, przepłynęło co najmniej 317 mln USD. Od momentu wybuchu wojny w lutym bieżącego roku, za pośrednictwem BNB Chain przetransferowano aktywa o wartości 22,6 mln USD, a przez Tron kolejne 550 000 USD.
Nobitex jest kontrolowany przez dwóch braci z wpływowej irańskiej rodziny o bliskich powiązaniach z nowym najwyższym przywódcą kraju. Pod ich kierownictwem platforma urosła do rangi centralnego punktu równoległego systemu finansowego Iranu, ułatwiającego omijanie zachodnich restrykcji. Wcześniejsze raporty wskazywały, że w latach 2018-2022 między Nobitex a Binance przepłynęło około 7,8 mld USD, z czego większość stanowiły fundusze w natywnej kryptowalucie sieci Tron. Nobitex otwarcie zachęcał swoich klientów do korzystania z sieci Tron w celu zachowania anonimowości i ochrony kapitału przed sankcjami. Niezależni badacze podkreślają, że rzeczywisty wolumen tych transakcji może być znacznie wyższy, ponieważ publicznie widoczne są jedynie adresy portfeli oficjalnie przypisane do Nobitex. Irańska spółka regularnie zmienia swoje cyfrowe adresy, aby utrudnić śledzenie i przechwytywanie transferów przez międzynarodowe organy ścigania. Przedstawiciele BNB Chain kategorycznie odcinają się od tych operacji, twierdząc, że sieć jest publicznym i bezprawnym systemem utrzymywanym przez niezależną społeczność walidatorów, a nie firmą czy giełdą.
Dokumenty korporacyjne z Abu Zabi ujawniają jednak, że Changpeng Zhao pozostaje jedynym udziałowcem spółki holdingowej zarządzającej technologią BNB Chain. Z kolei relacje między Justinem Sunem a projektem World Liberty Financial uległy ostatnio pogorszeniu, czego skutkiem są wzajemne pozwy sądowe o wymuszenia i zniesławienie. Rzeczniczka sieci Tron zaznaczyła, że platforma dostarcza jedynie technologię i nie jest w stanie kontrolować każdego użytkownika, choć współpracuje przy zamrażaniu funduszy powiązanych z terroryzmem.
Bank centralny i mechanizm maskowania kapitału
Szczegółowe analizy transakcji pokazują, że z sieci Tron oraz BNB Chain aktywnie korzystał Bank Centralny Iranu, który został objęty amerykańskimi sankcjami w 2019 roku za finansowanie Korpusu Strażników Rewolucji Islamskiej oraz Hezbollahu. Irański bank centralny zakupił ponad 500 mln USD w stabilnej kryptowalucie tether za pośrednictwem sieci Tron w okresie od listopada 2024 roku do czerwca 2025 roku. Około 347 mln USD z tej kwoty trafiło bezpośrednio do Nobitex, co potwierdzają dane firmy Elliptic. Aby skutecznie zatrzeć ślady, instytucja ta konwertowała tether na inne tokeny i przesyłała je przez różne łańcuchy bloków, w tym BNB Chain. Część tych środków była następnie ponownie zamieniana na tether i deponowana na giełdach. Szacuje się, że od początku swojego istnienia w 2018 roku Nobitex obsłużył transakcje powiązane z sankcjonowanymi podmiotami państwowymi o wartości idącej w setki milionów dolarów. Do dziś nie jest jasne, dlaczego władze Stanów Zjednoczonych nie zdecydowały się na bezpośrednie objęcie giełdy Nobitex sankcjami personalnymi. Firma Tether poinformowała, że na wniosek izraelskich służb zablokowała liczne adresy portfeli powiązane z tą giełdą, przypominając jednocześnie, że to operatorzy platform handlowych odpowiadają za zgodność z przepisami.
Biały Dom i nowa era cyfrowych aktywów
Powrót Donalda Trumpa do Białego Domu na początku 2025 roku oraz jego otwarte wsparcie dla sektora kryptowalut znacząco wpłynęły na sytuację finansową jego rodziny oraz powiązanych przedsiębiorców. Biznesy kryptowalutowe rodziny Trumpa, w tym World Liberty Financial, przyniosły w 2025 roku setki milionów dolarów przychodu. Gdy projekt World Liberty napotkał trudności z pozyskaniem inwestorów, Justin Sun wsparł go, kupując tokeny WLFI o wartości dziesiątek milionów dolarów. Sytuację na rynku zmieniło także wejście funduszu inwestycyjnego MGX z Abu Zabi, który nabył udziały w Binance o wartości 2 mld USD, a transakcja została sfinalizowana przy użyciu nowej stabilnej kryptowaluty USD1 od World Liberty Financial. Akceptacja tego tokena przez Binance podniosła jego wiarygodność i przyniosła rodzinie prezydenckiej ogromne zyski. W październiku 2025 roku Donald Trump ułaskawił Changpenga Zhao, zdejmując z niego federalne zarzuty dotyczące zaniedbań w systemach przeciwdziałania praniu pieniędzy. Prawnicy giełdy zapewniają, że decyzja ta nie miała związku z komercyjnym wykorzystaniem tokena USD1. Nowa administracja prezydencka wdrożyła szereg przepisów przyjaznych dla branży, a amerykańskie organy regulacyjne wstrzymały wiele postępowań egzekucyjnych. Amerykańska Komisja Papierów Wartościowych i Giełd zakończyła ugodą proces przeciwko Justinowi Sunowi za kwotę 10 mln USD bez uznania jego winy. Obecnie portfel Suna zawierający 4 mld tokenów WLFI jest wyceniany na około 266 mln USD, a giełda Binance zabezpiecza w swoich rezerwach tokeny powiązane z prezydentem o wartości 3,8 mld USD.
Przeczytaj o niepokojącym zjawisku, które dotyka najpopularniejszą kryptowalutę na świecie:
Krach na Bitcoinie poniżej 77 000 USD. Inwestorzy w panice uciekają z rynku
oraz zapoznaj się z naszym najnowszym raportem na temat rynku nieruchomości w Polsce:
Deweloperzy w pułapce. Ceny nieruchomości nagle tąpnęły!
