System kaucyjny miał na dobre zmienić sposób, w jaki Polacy pozbywają się butelek i puszek. Nie minął jednak nawet rok od jego uruchomienia, a w Sejmie pojawił się pomysł, żeby z całego rozwiązania po prostu zrezygnować. Poselski projekt ustawy w tej sprawie złożyli politycy Konfederacji. Chcą uchylenia przepisów tworzących system kaucyjny i powrotu do wcześniejszych zasad. Plastikowe butelki oraz puszki ponownie trafiałyby więc przede wszystkim do żółtych pojemników na odpady.
System kaucyjny do likwidacji. Konfederacja składa projekt
Oznaczałoby to przede wszystkim koniec doliczania kaucji przy zakupie napojów oraz konieczności oddawania opakowań w punktach zbiórki, aby odzyskać pieniądze. System działa w Polsce od 1 października 2025 roku. Kaucja za jednorazowe plastikowe butelki o pojemności do 3 litrów oraz metalowe puszki do 1 litra wynosi 50 groszy. W przypadku szklanych butelek wielokrotnego użytku do 1,5 litra jest to złotówka.
Paragon nie jest potrzebny do odzyskania pieniędzy. Opakowanie musi jednak spełniać określone wymagania. Nie można go na przykład zgnieść ani uszkodzić kodu kreskowego lub oznaczenia systemu. Przeciwnicy rozwiązania od początku wskazywali, że cały mechanizm komplikuje system odbioru odpadów, generuje dodatkowe koszty i zmusza klientów do przechowywania pustych opakowań. Teraz część tych argumentów znalazła się za projektem jego całkowitego demontażu.
Konfederacja chce, żeby zbiórka opakowań odbywała się tak jak wcześniej, w ramach istniejącego systemu gospodarowania odpadami komunalnymi. Zwolennicy obecnego rozwiązania odpowiadają z kolei, że kaucja ma zwiększyć poziom selektywnej zbiórki i recyklingu.
Co teraz z kaucją za butelki i puszki?
Na razie dla klientów nie zmienia się nic. Samo złożenie projektu w Sejmie nie oznacza likwidacji systemu. Obowiązujące zasady pozostają w mocy, a propozycja musiałaby przejść całą drogę legislacyjną i zdobyć odpowiednią większość. Sprawa może jednak wywołać sporą dyskusję. System kaucyjny wymagał od sklepów, producentów napojów i operatorów niemałych przygotowań. W wielu miejscach pojawiły się automaty do zwrotu opakowań, a duże sklepy zostały objęte obowiązkiem ich przyjmowania.
Do tego dochodzą wymagane poziomy selektywnej zbiórki. Obowiązujące przepisy przewidują również opłaty produktowe dla firm, które nie osiągną określonych poziomów zbierania opakowań objętych systemem. Projekt stawia więc pytanie nie tylko o wygodę przy oddawaniu kilku butelek. Ewentualne wycofanie systemu oznaczałoby kolejną dużą zmianę dla całej branży napojowej i handlu, które dopiero co dostosowały się do nowych zasad.
Na razie jednak butelkomaty zostają, podobnie jak 50 groszy lub złotówka doliczane do ceny odpowiednich napojów. Projekt likwidacji systemu dopiero rozpoczyna swoją drogę przez Sejm.
Czytaj więcej w dziale społeczeństwo na Bithub:
Iran przedstawił warunki otwarcia Cieśniny Ormuz. Teheran żąda wiele
Cieśnina Ormuz nadal w ogniu. USA pójdą na ustępstwo
USA jednak dogadują się z Iranem? Wojna może zostać zakończona w tym tygodniu?