Notariusz podrożeje po raz pierwszy od 22 lat. Nowe stawki wchodzą w życie od 5 listopada

Notariusz podrożeje po raz pierwszy od 22 lat. Nowe stawki wchodzą w życie od 5 listopada

Od 5 listopada począwszy notariusz będzie mógł „zaśpiewać” za sporządzenie testamentu do 200 zł netto, czyli cztery razy więcej niż obecnie. Minister sprawiedliwości Waldemar Żurek podpisał 13 października rozporządzenie które podnosi maksymalne stawki taksy notarialnej za kilkadziesiąt czynności: od spraw spadkowych i pełnomocnictw po wypisy aktów i wyjazdy do klienta. Wiele z tych kwot obowiązywało bez zmian od 2004 r., więc to pierwsza tak kompleksowa podwyżka od 22 lat. Nie zmienia się za to taksa za samą umowę sprzedaży typowego mieszkania.

Najważniejsze fakty

  • Nowe maksymalne stawki obowiązują od 5 listopada 2026 r. Do 4 listopada włącznie notariusz rozlicza się po staremu.
  • Testament kosztuje najwyżej 200 zł (dotąd 50 zł), a testament z zapisem windykacyjnym 400 zł (dotąd 200 zł).
  • Protokół dziedziczenia i akt poświadczenia dziedziczenia to po 200 zł (dotąd 100 i 50 zł). Komplet w sprawie spadkowej wychodzi do 492 zł z VAT.
  • Pełnomocnictwo do jednej czynności zdrożeje z 30 do 100 zł, do więcej niż jednej ze 100 do 200 zł.
  • Wypis aktu notarialnego to 12 zł za stronę, dwa razy więcej niż dziś, z niższą stawką od 11. i od 21. strony.
  • Taksa od transakcji wartych do 2 mln zł się nie zmienia. Limit przy najdroższych rośnie z 10 tys. do 25 tys. zł.
  • To stawki maksymalne netto. Notariusze doliczają do nich 23% VAT, a cenę można negocjować.

Ile kosztuje testament i spadek u notariusza od 5 listopada

Oprócz zwykłego testamentu drożeją wszystkie jego odmiany. Testament z zapisem zwykłym, poleceniem albo wydziedziczeniem zdrożeje ze 150 do 300 zł, a z zapisem windykacyjnym z 200 do 400 zł. Za odwołanie testamentu notariusz weźmie do 50 zł (dziś 30 zł), za oświadczenie o przyjęciu lub odrzuceniu spadku do 100 zł (dziś 50 zł).

Spadkobiercy, którzy wolą załatwić sprawę bez sądu, też zapłacą więcej. Notarialne potwierdzenie praw do spadku wymaga dwóch dokumentów: protokołu dziedziczenia i aktu poświadczenia dziedziczenia. Dotąd za oba notariusz mógł policzyć łącznie 150 zł netto, od listopada nawet 400 zł, czyli 492 zł z VAT. Akt z zapisem windykacyjnym podrożeje ze 100 do 300 zł, a czynności związane z europejskim poświadczeniem spadkowym z 400 do 600 zł. Wniosek o stwierdzenie nabycia spadku w sądzie nadal kosztuje 100 zł opłaty, tyle że na postanowienie trzeba poczekać. Za szybkość zapłacimy od listopada słono.

Zmiany w taksie notarialnej, opracowanie własne

Pełnomocnictwo, poświadczenie podpisu i wypisy: nowe stawki

Za poświadczenie podpisu na pełnomocnictwie lub innym dokumencie notariusz weźmie do 60 zł, trzy razy tyle co dziś. Gdy dokument opiewa na konkretną kwotę, poświadczenie podpisu nadal kosztuje jedną dziesiątą taksy za akt notarialny, ale z limitem 500 zł zamiast 300 zł. Samo pełnomocnictwo w formie aktu notarialnego kosztuje od 5 listopada do 100 zł (dotąd 30 zł), a do więcej niż jednej czynności do 200 zł.

Zmienia się też sposób liczenia wypisów, odpisów i wyciągów. Zamiast 6 zł za każdą rozpoczętą stronę będzie 12 zł za strony od pierwszej do dziesiątej, 10 zł za strony od jedenastej do dwudziestej i 8 zł za każdą kolejną. Za dziesięciostronicowy wypis zapłacimy zatem do 120 zł netto, a nie 60 zł. Te same progi obejmą poświadczenie zgodności odpisu z oryginałem.

Dwa razy droższe będą wizyty poza kancelarią, np. w szpitalu albo w domu klienta. Notariusz doliczy do 100 zł za każdą godzinę w ciągu dnia i do 200 zł nocą oraz w dni wolne od pracy. Liczy się czas od wyjścia z kancelarii do powrotu, więc trzygodzinny wyjazd w dzień roboczy podniesie rachunek nawet o 300 zł netto.

Rachunki rosną też w spółkach i wspólnotach mieszkaniowych. Protokół zgromadzenia wspólników spółki z ograniczoną odpowiedzialnością pójdzie w górę z 750 do 900 zł, walnego zgromadzenia akcjonariuszy z 1100 do 1300 zł, a zebrania wspólnoty z 300 do 500 zł. Za czynności, których rozporządzenie nie wymienia z nazwy, notariusz weźmie do 400 zł, dwa razy więcej niż dotąd. Bez zmian zostaje intercyza, czyli umowa majątkowa małżeńska. Nadal kosztuje do 400 złotych.

Taksa przy kupnie mieszkania: umowa po staremu, dodatki drożej

Progi taksy od wartości transakcji do 2 mln zł się nie zmieniają. Przy sprzedaży lokalu mieszkalnego notariusz wciąż może pobrać najwyżej połowę stawki, tak jak od 2007 r. Przy mieszkaniu za 700 tys. zł to maksymalnie 1785 zł netto, dokładnie tyle co dziś.

Rosną za to opłaty dodatkowe. Za wniosek o wpis do księgi wieczystej notariusze brali zwykle do 200 zł, rozliczając go jako czynność niewymienioną w rozporządzeniu. Teraz wniosek dostał własną stawkę: do 300 zł. Przy trzech dziesięciostronicowych wypisach maksymalny rachunek notariusza za taką transakcję rośnie z 2165 do 2445 zł netto, o mniej więcej 13 proc. Z VAT różnica wynosi ok. 344 zł. Opłaty sądowe i podatek od czynności cywilnoprawnych (PCC) to osobna pozycja, której rozporządzenie nie rusza.

Mocno odczują zmianę kupujący i obdarowani przy najdroższych nieruchomościach. Dotąd taksa nie mogła przekroczyć 10 tys. zł, a przy czynnościach w najbliższej rodzinie, czyli w I grupie podatkowej, 7,5 tys. zł. Ten sufit działał już przy wartości ok. 3,29 mln zł (w rodzinie ok. 2,29 mln zł). Od listopada powyżej 5 mln zł stawka wynosi 14 270 zł plus 0,15% nadwyżki, z limitem 25 tys. zł, a w rodzinie 15 tys. zł. Przy pełnej stawce za nieruchomość wartą 10 mln zł maksimum skacze z 10 tys. do 21 770 zł. Darowizna domu za 4 mln zł dla dziecka, liczona pełną stawką, może kosztować do 11 770 zł zamiast 7,5 tys. zł, bo w przedziale od 2 do 5 mln zł limitu już nie ma.

Skąd podwyżka taksy notarialnej i co z VAT-em

Resort sprawiedliwości tłumaczy zmiany kosztami. Według uzasadnienia projektu ceny towarów i usług wzrosły od 2004 do 2026 r. o ok. 103 procent, a płaca minimalna o ok. 483 procent. Koszty prowadzenia kancelarii miały pójść w górę o ok. 80%. Co czwarta kancelaria nie zatrudnia już nikogo, a kolejne 35 proc. ma jednego pracownika. Zmiany dotyczą 3501 kancelarii, w których pracuje ponad 4200 notariuszy. O waloryzację zabiegała Krajowa Rada Notarialna, a projekt trafił do Rządowego Centrum Legislacji na początku lipca. Testament drożeje jednak o 300%, prawie trzy razy mocniej niż ceny od 2004 r.

Rozporządzenie nie rozstrzyga sporu o VAT. Ministerstwo Finansów przekonywało w korespondencji z Rzecznikiem Praw Obywatelskich (RPO), że podatek mieści się w stawce maksymalnej. Resort sprawiedliwości stoi na stanowisku, że taksa to kwota netto, co powtórzył w odpowiedzi dla RPO z 28 listopada 2024 r. Notariusze od lat doliczają 23% VAT i nic nie wskazuje, że po 5 listopada przestaną. Testament za 200 zł netto to w praktyce 246 zł.

Nowe stawki wchodzą w życie po 14 dniach od ogłoszenia rozporządzenia w Dzienniku Ustaw pod poz. 1370, czyli 5 listopada. Wyznaczają górną granicę, a nie cennik, więc notariusz może wziąć mniej. Kto ma umówioną wizytę na najbliższe dni, zdąży jeszcze po starych stawkach. Później lepiej poprosić kancelarię o pełny kosztorys z rozbiciem na taksę, VAT, wypisy i opłaty sądowe.

Redakcja BitHub.pl poleca również: