Państwo opanował chaos. Przestępcy przejęli kontrolę nad więzieniami i wzięli zakładników. Są ofiary
Gwatemala znalazła się na krawędzi poważnego kryzysu bezpieczeństwa po weekendzie brutalnych ataków gangów. Te pochłonęły życie co najmniej siedmiu policjantów i zmusiły władze do wprowadzenia 30-dniowego stanu wyjątkowego. Prezydent Bernardo Arevalo zapowiedział użycie „pełnej siły państwa”, w tym wojska, aby odzyskać kontrolę nad sytuacją i złamać falę przemocy, która rozlała się po stolicy i jej okolicach.
Gangsterzy rzucili wyzwanie państwu. Gwatemala wprowadza stan oblężenia po krwawej eskalacji przemocy
Cała sytuacja przypomina serial sensacyjny i spokojnie mogłaby posłużyć jako scenariusz netfliksowej produkcji. Punktem zapalnym były zamieszki w trzech więzieniach, gdzie osadzeni wzięli 46 strażników i pracowników jako zakładników. Według rządu za buntem stał gang Barrio 18, jedna z najgroźniejszych organizacji przestępczych w kraju, która próbowała wymusić większe przywileje dla swoich członków odbywających kary. Służby bezpieczeństwa w ciągu kilkunastu godzin odzyskały kontrolę nad więzieniami. Na szczęście wszystkich zakładników udało się uwolnić. Nie obyło się jednak bez ofiar.
Kluczowym elementem operacji było ponowne zatrzymanie Aldo Duppiego ps. „El Lobo”, przywódcy Barrio 18, który został wyprowadzony z jednego z opanowanych więzień pod silną eskortą policji. Zdjęcia opublikowane przez władze pokazują go z widocznymi obrażeniami, co tylko podsyciło napięcia.
Odwet na ulicach i reakcja władz
Niedługo po odzyskaniu kontroli nad więzieniami gangi przystąpiły do skoordynowanych ataków odwetowych. W różnych częściach miasta i na jego obrzeżach doszło do strzelanin wymierzonych bezpośrednio w funkcjonariuszy policji. Bilans był dramatyczny: co najmniej siedmiu policjantów zginęło, ponad dziesięciu zostało rannych.
Prezydent Arévalo ogłosił stan oblężenia, który umożliwia czasowe ograniczenie niektórych swobód obywatelskich i znacząco rozszerza uprawnienia policji oraz wojska. Jednocześnie zapewnił, że celem nie jest paraliż codziennego życia obywateli, lecz przywrócenie porządku i bezpieczeństwa.
W ramach działań prewencyjnych odwołano zajęcia szkolne w całym kraju, wydano ostrzeżenia dla mieszkańców i cudzoziemców, a ambasada USA zaapelowała do swoich obywateli o zachowanie szczególnej ostrożności. Na ulicach pojawiły się patrole wojskowe wspierające policję.
Barrio 18 zostało oficjalnie uznane za organizację terrorystyczną w 2025 roku, zarówno przez władze Gwatemali, jak i administrację USA. Sam „El Lobo” odsiaduje wyroki sięgające łącznie około 2 tysięcy lat więzienia.
Obecna eskalacja ponownie uruchomiła debatę o skuteczności walki z gangami, stanie systemu penitencjarnego i granicach siłowego podejścia państwa. Śledztwo ma ustalić, czy atakom można było zapobiec. I czy stan oblężenia faktycznie zatrzyma spiralę przemocy, czy jedynie odsunie ją w czasie.
