Vitalik Buterin: Ethereum rozwiązało największy problem blockchaina
Ethereum może stać u progu jednego z najważniejszych momentów w swojej historii. Vitalik Buterin twierdzi, że sieć faktycznie rozwiązała tzw. blockchainowy trylemat. Chodzi o konflikt między skalowalnością, bezpieczeństwem i decentralizacją. Przez lata uważano go za barierę nie do obejścia. Teraz, zdaniem współtwórcy Ethereum, teoria zamienia się w działający kod. I to szybciej, niż wielu się spodziewało.
Technologia, która zmienia reguły gry
Według Vitalika Buterina klucz tkwi w dwóch rozwiązaniach. Pierwsze to Peer Data Availability Sampling, czyli PeerDAS. Drugie to zkEVM, czyli maszyny wirtualne Ethereum oparte o zero-knowledge proofs.
Buterin podkreśla, że Ethereum łączy dziś decentralizację, konsensus i wysoką przepustowość jednocześnie. Co ważne, nie chodzi o koncepcję teoretyczną. Część tych rozwiązań już działa.
PeerDAS pojawił się w sieci wraz z aktualizacją Fusaka w grudniu. Technologia pozwala przetwarzać znacznie więcej danych. W dodatku węzły nie muszą pobierać pełnych zestawów danych.
Dzięki temu skalowalność rośnie bez osłabiania decentralizacji. To dokładnie ten kompromis, którego blockchainy przez lata nie potrafiły uniknąć.
Co już działa, a co dopiero nadchodzi
zkEVM nie są nowym pomysłem. Od dawna pozostają zgodne z obecną Ethereum Virtual Machine. Różnica polega na wykorzystaniu dowodów zero-knowledge.
Według Buterina wydajność zkEVM jest już gotowa do produkcji. Problemem pozostaje jeszcze bezpieczeństwo. Dlatego rozwiązanie wciąż funkcjonuje w fazie alpha.
Jednak kierunek rozwoju pozostaje jasny. Ethereum stopniowo przenosi walidację bloków na nową architekturę. Proces ma potrwać kilka lat.
Buterin zaznacza, że sieć nie spieszy się kosztem stabilności. Bezpieczeństwo pozostaje ostatnim kluczowym wyzwaniem.
Mapa drogowa do 2030 roku
W opublikowanej wizji rozwoju Buterin przedstawił konkretne etapy. Już w 2026 roku nastąpią istotne podwyżki limitów gazu. Zmiany te nie wymagają jeszcze pełnego wdrożenia zkEVM.
Lata 2026–2028 przyniosą kolejne modyfikacje. Obejmą one nową wycenę gazu, przebudowę struktury stanu oraz dalsze poprawki bezpieczeństwa.
W okresie 2027–2030 zkEVM mają stać się głównym sposobem walidacji bloków. Wtedy sieć zyska skalę, której wcześniej nie oferowała żadna zdecentralizowana platforma.
Dziesięć lat pracy nad jednym celem
Buterin przypomina, że ten moment nie pojawił się nagle. Pierwsze koncepcje data availability opisywał już w 2017 roku. Od tamtej pory Ethereum konsekwentnie realizowało długofalowy plan.
Blockchainowy trylemat przez lata zmuszał projekty do wyboru. Jedne stawiały na szybkość, inne na bezpieczeństwo. Z kolei Bitcoin pozostaje przykładem maksymalnej decentralizacji kosztem skalowalności.
Jeśli diagnoza Buterina okaże się trafna, Ethereum zyska trwałą przewagę. Nie dzięki marketingowi, lecz działającej technologii, która już trafia na mainnet.
